حسن حسن زاده آملى
14
هزار و يك كلمه (فارسى)
و بدانكه مراد مرحوم آقاى ملكى از « مرحوم مغفور جزاه الله عنا خير جزاء المعلمين » جناب آخوند ملا حسينقلى همدانى است . و آنكه فرمود : در سجده دعاى شب نيمهء شعبان مىفرمايد : « سجد لك سوادي و خيالي و بياضي » اشاره است به سجده رسول الله ( صلّى اللّه عليه و آله ) در شب نيمه شعبان كه در سجده مىفرمود : « سجد لك سوادي و خيالي و آمن بك فؤادي » كه به جاى « بياضي » در نسخه ياد شده « فؤادي » آمده است ، تفصيل آن در مفاتيح الجنان مرحوم محدث قمى مذكور است و اصل آن در مصباح المتهجد شيخ الطائفه شيخ طوسى مسطور است ( ص 585 ، چاپ سنگى ) . و - جناب آقا ميرزا جواد آقاى ملكى پس از پايان تحصيلات و كسب كمالات معنوى در نجف اشرف به وطن مألوفش تبريز مراجعت فرمود و در آنجا به تدريس و تكميل نفوس مشغول شد كه از آن جمله مجلس درس اخلاق بود كه نوشتهاند چهارصد نفر از شاگردان و حضار درس اخلاق آن جناب بودند . و قريب شش سال در آن شهر ، بيت الشرف او معقل و مأمن نفوس و الهه بود تا آنكه واقعه مشروطيت پيش آمد و شورش آن منجر به ويرانى شهر تبريز شد ، و شد در تبريز آنچه كه شد ، آن جناب مخفيانه ترك تبريز گفت و از آنجا به طهران و از طهران به حضرت عبد العظيم ( عليه السلام ) و از آنجا به قم مهاجرت نمود و در قم اقامت فرمود و آن را وطن ثانى خود گرفت و به تدريس و تكميل نفوس مستعدّ مشغول شد تا داعى حق را در روز عيد اضحى سنه يكهزار و سيصد و چهل و سه هجرى قمرى لبيك گفت و تربت او در جوار حضرت فاطمه معصومه بنت باب الحوائج الى الله در شيخان قم زيارتگاه خواص است . ز - آشنائى من با جناب آقا ميرزا جواد آقاى ملكى تبريزى از اينجا آغاز شد كه نخستين بار رساله اسرار الصلاة او را به چاپ اوّل سربى در كتابفروشىاى نظر بدان افتاد و دل مائل گرديد و ابتياع شد و سرگرم به مطالعهء آن شدم . كتاب بسيار نوشته شد تا صاحب كتاب چه كسى بوده باشد . بعد از آن رسالهء مراقباتش روزى ما شد و در اين دو كتاب چيزها از آقا عائد ما شده است ، أمّا هنوز ميرزا جواد آقا را